Otwarta buzia u niemowlaka a nawet noworodka może być zarówno normą, jak i sygnałem potencjalnych problemów zdrowotnych. Kiedy stan ten jest naturalny? Jakie mogą być jego konsekwencje? Jak zapobiegać oraz z kim się skonsultować? Czy to normalne, że niemowlę śpi z otwartą buzią?
Czy otwarta buzia u dziecka jest normą?
- Naturalne sytuacje: otwarta buzia u niemowlaka podczas snu może pojawiać się przy infekcji lub zatkanym nosie. Wówczas oddychanie nosem jest utrudnione i niemowlę śpi z otwartymi ustami.
Krótkotrwałe epizody nie powinny budzić niepokoju, ale jeśli miesięczne dziecko śpi z otwartą buzią regularnie, warto przyjrzeć się temu bliżej. Poza tą sytuacją buzia powinna być zamknięta, usta zwarte niezależnie od wieku! - Niepokojące objawy: jeśli noworodek śpi z otwartą buzią lub ma lekko rozchylone usta w stanie spoczynku i w czasie snu, może to wskazywać na problemy z oddychaniem.
Czy noworodek może spać z otwartą buzią — co mówią badania naukowe?
Według badań noworodki są fizjologicznie przystosowane do oddychania przez nos. Dlatego spanie z otwartą buzią nie jest typowe dla zdrowego niemowlęcia. Jeśli niemowlę śpi z otwartą buzią, jest to czerwona flaga!
Czynniki kształtujące wzrost twarzy i łuków zębowych
- Środowisko: karmienie piersią, czas i metoda podawania pierwszych pokarmów, rodzaj i twardość diety oraz częstość infekcji górnych dróg oddechowych i alergie wpływają na rozwój twarzy i zgryzu.
- Tor oddechowy: ustny tor oddechowy może prowadzić do deformacji twarzy, wad zgryzu i problemów zdrowotnych, takich jak bezdech senny.
W literaturze opisano, że noworodek śpiący z otwartą buzią jest bardziej narażony na nieprawidłowy rozwój twarzoczaszki i wady zgryzu. Długotrwałe oddychanie ustne może prowadzić do deformacji twarzy i problemów z wymową w przyszłości.
Możliwe przyczyny otwartej buzi, m.in.:
- przerost migdałków,
- skrzywiona przegroda nosowa lub krótkie wędzidełka (nie tylko języka),
- obniżone napięcie mięśniowe w obrębie jamy ustnej, w ciele,
- nieprawidłowa pozycja spoczynkowa języka.
Konsekwencje otwartej buzi
- Problemy zdrowotne:
- częstsze infekcje dróg oddechowych,
- bezdech senny i chrapanie.
- Wpływ na rozwój twarzoczaszki:
- zmiany w proporcjach twarzy (wydłużona twarz, zwężone podniebienie),
- nieprawidłowy rozwój narządu żucia,
- ryzyko wad wymowy i zgryzu w przyszłości.
- Inne objawy:
- nadmierne ślinienie się.
Kiedy zgłosić się do specjalisty?
Jeśli zauważysz u dziecka stale otwartą buzię, warto skonsultować się z:
- Pediatrą, który oceni ogólny stan zdrowia dziecka.
- Laryngologiem, aby wykluczyć przyczyny laryngologiczne.
- Logopedą lub neurologopedą, który oceni anatomię jamy ustnej, funkcję, napięcie mięśniowe i sposób oddychania.
- Fizjoterapeutą lub osteopatą w przypadku podejrzenia zaburzeń napięcia mięśniowego.
Jak zapobiegać problemom?
- Prawidłowe nawyki oddechowe:
- dbaj o drożność nosa (oczyszczanie solą fizjologiczną, nawilżanie powietrza),
- konsultuj rozwój ze specjalistami.
- Stymulacja mięśni jamy ustnej:
- skonsultuj z logopedą rozwój noworodka lub niemowlęcia,
- wprowadzaj pokarmy wymagające gryzienia i żucia,
- ogranicz używanie smoczka uspokajacza oraz wspólnie z logopedą dobierz odpowiedni po wcześniejszym badaniu logopedycznym.
- Aktywność fizyczna:
- zachęcaj dziecko do ruchu, co wspiera rozwój mięśni posturalnych (czyli monitoruj rozwój ruchowy zwłaszcza w pierwszym roku życia kiedy jest on najbardziej dynamiczny).
Otwarta buzia u niemowlaka wymaga uwagi rodzica, szczególnie gdy występuje stale. Wczesna diagnoza pozwala zapobiec poważniejszym problemom zdrowotnym i rozwojowym. Pamiętaj o regularnych konsultacjach ze specjalistami oraz profilaktyce w codziennym życiu dziecka.